การศึกษารูปแบบและลวดลายผ้าทอกะเหรี่ยงโปว์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบ ลักษณะลวดลาย และสีบนผ้าทอในชุดกะเหรี่ยงโปว์ จากกลุ่มตัวอย่าง ชาวกะเหรี่ยงโปว์ อำเภออมก๋อย จังหวัดเชียงใหม่ จำนวน 20 คน เก็บรวบรวมข้อมูลโดยการบันทึกภาพ เสียง และ การสัมภาษณ์ เพื่อใช้วิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ ผลการวิจัยพบว่า 1) รูปแบบของผ้าทอในชุดกะเหรี่ยงโปว์ ได้แก่ เสื้อเด็กผู้หญิงมีลักษณะยาวกว่าเสื้อปกติ เหมือนชุดทรงกระสอบ หรือชุดเชวาของหญิงวัยรุ่นชาวกะเหรี่ยงโปว์ เสื้อเด็กผู้ชายมีลักษณะคล้ายเสื้อของผู้ใหญ่ ทรงกระสอบ กางเกงเป็นแบบอย่างง่าย เหมือนกางเกงสะดอ ชุดผู้หญิงที่แต่งงานแล้ว แบ่งออกเป็น 2 แบบ คือ แบบที่มีลวดลายบริเวณชายเสื้อ และแบบที่มีลวดลายบริเวณไหล่ ผ้าซิ่นใช้ผ้าทอหน้าแคบ 2 ผืน เย็บติดกัน ความยาว 180 ถึง 200 เซนติเมตร สวมผ้าโพกศรีษะ สะพายกระเป๋าย่ามตามวัตถุประสงค์การใช้งาน เช่น สะพายกระเป๋าย่ามสำหรับทำการเกษตร โดยเสื้อผ้าเครื่องแต่งกายทั้งหมดจะใช้วิธีการเย็บด้วยมือ 2) ลวดลายผ้าทอกะเหรี่ยงโปว์ได้จากการทอ 3 วิธี คือ การจก การขิด และการมัดหมี่ ลวดลายบนผ้าทอในชุดกะเหรี่ยงโปว์ ได้รับแรงบันดาลใจจากสิ่งที่พบเห็นในชีวิตประจำวัน เช่น ลักษณะของน้ำตก ใบไม้ ผลไม้ ดอกไม้ สัตว์ และแมลง แล้วมาดัดแปลงเป็นลวดลายบนผืนผ้า แสดงถึงความคิดสร้างสรรค์ การจินตนาการ และความเชื่อ 3) สีที่ทำให้เกิดลวดลายมี 7 สี ได้แก่ แดง แสดหรือสีหมากสุก เขียว ฟ้า เหลือง ดำ และขาว