การศึกษาสมบัติทางกายภาพของเส้นใยป่านศรนารายณ์ถักเปียที่ผ่านการปรับสภาพด้วยสารละลายโซเดียมไฮดรอกไซด์และสารตกแต่งนุ่ม

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาผลของการปรับสภาพเส้นใยป่านศรนารายณ์ถักเปียด้วยสารละลายโซเดียม               ไฮดรอกไซด์ในความเข้มข้นที่แตกต่างกัน (5, 10, 15, 20 และ 25 กรัม/ลิตร) ร่วมกับสารตกแต่งนุ่ม (5 และ 20 กรัม/ลิตร) ที่เติมสารซิลิโคนในปริมาณคงที่ (5 กรัม/ลิตร) เส้นใยที่ผ่านการปรับสภาพถูกนำมาทดสอบสมบัติเชิงกายภาพของเส้นใย อันได้แก่ ขนาด ความแข็งแรง ร้อยละการยืดตัว ค่าสี และความนุ่ม โดยเส้นใยถูกนำไปผ่านกระบวนการต้มด่าง และแช่สารตกแต่งนุ่มก่อนนำไปวิเคราะห์คุณสมบัติด้วยเครื่องมือมาตรฐาน และการประเมินความนุ่มโดยกลุ่มประชากรจากชุมชน       หุบกะพง จังหวัดเพชรบุรี จำนวน 25 คน ผลการทดลองพบว่าการปรับสภาพด้วยโซเดียมไฮดรอกไซด์เพียงอย่างเดียวทำให้ขนาดเส้นใยลดลงอย่างมีนัยสำคัญในระดับ 15 กรัม/ลิตร และเริ่มเพิ่มขึ้นเมื่อความเข้มข้นเกิน 20 กรัม/ลิตร ซึ่งสอดคล้องกับแนวโน้มของความแข็งแรงและการยืดตัวที่ลดลงในช่วงแรกและกลับเพิ่มขึ้นเล็กน้อยเมื่อความเข้มข้นของด่างสูงขึ้น ในขณะที่ค่าสี L* ลดลงและเพิ่มขึ้นอีกครั้งที่ระดับความเข้มข้นสูงสุด สะท้อนถึงการเปลี่ยนแปลงในโครงสร้างของเส้นใย ทั้งนี้ เมื่อรวมกระบวนการตกแต่งนุ่ม พบว่าเส้นใยที่ผ่านการตกแต่งด้วยสารตกแต่งนุ่ม 20 กรัม/ลิตร ร่วมกับด่าง 20 กรัม/ลิตร มีการถูกเลือกให้ค่าความนุ่มสูงสุดถึงร้อยละ 72.06 และมีค่าความเข้มสี (K/S) สูงสุดที่ระดับด่าง 15 กรัม/ลิตร การใช้สารตกแต่งนุ่มช่วยลดความกระด้างของเส้นใยได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทำให้เส้นใยมีผิวสัมผัสที่นุ่มขึ้น สีเข้มขึ้นเล็กน้อย และยังคงความยืดหยุ่นในระดับเหมาะสม แม้ว่าความแข็งแรงทางกลจะลดลงบ้างก็ตาม การทดลองนี้ชี้ให้เห็นว่าเส้นใยป่านศรนารายณ์สามารถพัฒนาให้เหมาะสมกับการใช้ในผลิตภัณฑ์สิ่งทอที่ต้องการสัมผัสที่นุ่มและมีคุณสมบัติทางสีที่ดี โดยไม่ต้องพึ่งพาวัตถุดิบสังเคราะห์ ทั้งยังเป็นการเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจให้แก่ของเหลือใช้ทางการเกษตรและส่งเสริมการใช้วัสดุที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมในอุตสาหกรรมแฟชั่นได้อย่างยั่งยืน